Sat. Aug 20th, 2022

સામાન્ય રીતે સમગ્ર વિશ્વમાં દેવી લક્ષ્મીની પૂજા ખૂબ જ આદર સાથે કરવામાં આવે છે પુરાણો અનુસાર દેવી લક્ષ્મીને ધનની દેવી કહેવામાં આવે છે વિશ્વભરમાં આવા ઘણા મંદિરો છે જ્યાં માતાના ભક્તો દર્શન માટે જાય છે પરંતુ મહારાષ્ટ્રના કોલ્હાપુરમાં સ્થિત મહાલક્ષ્મી મંદિર દેશના મુખ્ય મંદિરોમાંનું એક છે માન્યતાઓ અનુસાર અહીં વર્ષમાં બે વખત સૂર્યના કિરણો સીધા દેવી લક્ષ્મી પર પડે છે એવું માનવામાં આવે છે કે સૂર્યની કિરણો પગને સ્પર્શ કરે છે અને તેમના ચહેરા સુધી પહોંચે છે.

This contains an image of: {{ pinTitle }}

શ્રી મહાલક્ષ્મી મંદિર 51 શક્તિપીઠોમાંનું એક માનવામાં આવે છે માતા લક્ષ્મીનું મંદિર મુંબઈથી 400 કિમી દૂર મહારાષ્ટ્રના કોલ્હાપુરમાં આવેલું છે પુરાણો અનુસાર શક્તિપીઠોમાં દેવી શક્તિ હાજર છે અને ભક્તોની મનોકામના પૂર્ણ કરે છે આ શક્તિપીઠ પ્રસિદ્ધ છે કારણ કે એવું માનવામાં આવે છે કે જે ભક્ત આ મંદિરમાં ઈચ્છા લઈને આવે છે તે પૂર્ણ થાય છે આ મંદિર ભગવાન વિષ્ણુ અને માતા લક્ષ્મીનું નિવાસસ્થાન માનવામાં આવે છે સ્થાનિક લોકો આ મંદિરને અંબા માતાનું મંદિર કહે છે.

This contains an image of: {{ pinTitle }}

સૂર્ય માતાના પગને સ્પર્શે છે.આ દુનિયામાં દરેક વ્યક્તિનો દિવસ સૂર્ય ભગવાનની કિરણોથી શરૂ થાય છે એવું કહેવાય છે કે જેના પર સૂર્ય ભગવાનની કિરણો પડે છે તેનું જીવન તેજસ્વી બને છે આખી પૃથ્વીની દુનિયામાં ભાગ્યે જ કોઈ જીબ છે જેના પર સૂર્યના કિરણો સીધા પડતા નથી પરંતુ માતા લક્ષ્મીના આ મંદિરમાં સૂર્યના કિરણો વર્ષમાં માત્ર 3 વખત પડે છે હા તમને આશ્ચર્ય થશે પણ તે સાચું છે કે સૂર્યના કિરણો કોલ્હાપુરના મહાલક્ષ્મીના ધામમાં વર્ષમાં માત્ર 3 દિવસ આવે છે અને માતાના ચુંબન કરે છે આ ચમત્કારના આ દિવસોમાં ભક્તો કિરણ્યત્સવ પણ ઉજવે છે.

 

મહાલક્ષ્મી મંદિરની વિશેષતાઓ.માન્યતાઓ અનુસાર મંદિરમાં દેવી લક્ષ્મીની મૂર્તિનો દરેક ભાગ અલગ અલગ દિવસે સૂર્યના કિરણો જુએ છે મંદિરની પશ્ચિમ દિવાલ પર એક બારી છે જેના દ્વારા સૂર્યપ્રકાશ આવે છે અને માતાની મૂર્તિને સ્પર્શ કરે છે રથ સપ્તમીના દિવસે સૂર્ય ભગવાન લક્ષ્મીના ચરણ સ્પર્શ કરે છે આ દર વર્ષે જાન્યુઆરી મહિનામાં થાય છે આ ખાસ દિવસનો તહેવાર ત્રણ દિવસ સુધી ઉજવવામાં આવે છે તહેવારના પહેલા દિવસે સૂર્યના કિરણો દેવી લક્ષ્મીના પગને સ્પર્શે છે બીજા દિવસે તે મધ્ય ભાગને સ્પર્શે છે અને ત્રીજા દિવસે તે દેવી લક્ષ્મીના ચહેરાને પ્રકાશિત કરે છે.

મોટાભાગના મંદિરોમાં દેવો પૂર્વ કે ઉત્તર દિશા તરફ હોય છે પરંતુ આ મંદિરમાં દેવી લક્ષ્મીનો ચહેરો પશ્ચિમ તરફ હોય છે ભક્તો તેને મહાલક્ષ્મીનો ચમત્કાર કહે છે માન્યતા અનુસાર મંદિરમાં થતો આ ચમત્કાર વર્ષમાં માત્ર એક જ વાર થાય છે સૂર્યના કિરણો વર્ષનાં સતત 3 દિવસો સુધી દેવી લક્ષ્મીનાં પગને સ્પર્શ કરે છે 31 જાન્યુઆરીથી 2 ફેબ્રુઆરી સુધી સૂર્ય દેવ સૌ પ્રથમ દેવી લક્ષ્મીના આ મંદિરમાં દેવી લક્ષ્મીની પૂજા કરવા માટે આવે છે એવું કહેવાય છે કે દેવી લક્ષ્મીના ચરણોને સ્પર્શ કરવાથી સૂર્ય દેવ ચમકે છે અને તમામ ભક્તો તેમના આ અદ્ભુત પ્રકાશમાં પ્રકાશિત થાય છે.

દેવી અહીં સોળ શણગારમાં બિરાજમાન છે અને તેની જમણી ડાબી બાજુએ માતા કાલી અને માતા સરસ્વતી પણ બિરાજમાન છે એવું કહેવાય છે કે બ્રહ્મા વિષ્ણુ અને મહેશનું તેજ જે બ્રહ્માંડની જાળવણી સર્જન અને વિનાશ કરે છે તેમાં સમાવિષ્ટ છે અહીં વિષ્ણુ તરીકે મહાલક્ષ્મી બ્રહ્મા તરીકે મા સરસ્વતી અને મહાકાલ તરીકે મા કાલી અહીં બેઠા છે એટલે જ કહેવાય છે કે અહીં પસાર થતા જ્ઞાનની સાથે સાથે નાશ કરવાની શક્તિનો અનુભવ કરી શકાય છે.

પૌરાણિક કથા.પદ્મ પુરાણ અનુસાર મહાલક્ષ્મીનું આ શક્તિપીઠ યુગોથી પોતાનામાં ચમત્કારો બતાવી રહ્યું છે અને ભક્તો પર તેના આશીર્વાદ વરસાવી રહ્યું છે એવું માનવામાં આવે છે કે માતા સતીની આંખો આ મંદિરમાં પડી હતી એવું કહેવાય છે કે જે પણ અહીં માતાની મુલાકાત લે છે અને તેનો અભિષેક કરે છે માતા તેને સિદ્ધિ અને શક્તિથી સમૃદ્ધ બનાવે છે દંતકથા અનુસાર આ મંદિર અસુરો દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું હતું તેમના નામ જય અને વિજય હતા એવું કહેવાય છે કે માતા પાસેથી અભય દાનનું વરદાન મેળવવા માટે તેણે એક જ રાતમાં માતાનું આ મંદિર બનાવ્યું હતું.

પદ્મ પુરાણ ભાગવત પુરાણ હરિવંશ પુરાણ સ્કંદ પુરાણ અને માર્કંડે પુરાણ બધામાં આ મંદિરનો ઉલ્લેખ જોવા મળે છે એવું માનવામાં આવે છે કે આ મંદિરનો મહિમા ઉત્તર કાશીથી ઓછો નથી એક પૌરાણિક કથા અનુસાર આ ગામમાં કોલ્હાસુર નામનો રાક્ષસ પોતાનો ત્રાસ કરી રહ્યો હતો અને માતા મહાલક્ષ્મી તપસ્યા કરી રહ્યા હતા જ્યારે માતા તેને જાણ કરવા બહાર આવી ત્યારે રાક્ષસને ખબર પડી કે તે માતાને મારીને મોક્ષ પ્રાપ્ત કરવા જઈ રહ્યો છે તેથી તેણે માતાને મને અમરત્વનું વરદાન આપવા કહ્યું.

ત્યારે માતા પ્રસન્ન થયા અને તેમને કહ્યું કે આજથી આ શહેર કોલ્હાપુર તરીકે ઓળખાશે એવું માનવામાં આવે છે કે ભગવાન પશુરામના આ શહેરમાં જ્યાં માતા રહે છે ભોલેનાથ અને ભગવાન વિષ્ણુ પોતે ત્યાં આવ્યા હતા એટલે જ કહેવાય છે કે પૃથ્વી પર સ્થાપિત આ શક્તિપીઠનું મહત્વ કોઈ મોક્ષપીઠથી ઓછું નથી અને તેથી જ દર શુક્રવારે નવરાત્રિ અને અષ્ટમીએ અહીં મોટી સંખ્યામાં ભક્તોની ભીડ જોવા મળે છે.

મંદિરનું નિર્માણ.આ મંદિર 7 મી સદીમાં ચાલુક્ય રાજા કર્ણદેવે બનાવ્યું હતું એવું કહેવાય છે કે મંદિરનું બાંધકામ અધૂરું રહ્યું જે 9 મી સદીમાં પૂર્ણ થયું આજે આ મંદિર 27 હજાર ચોરસ ફૂટમાં ફેલાયેલું છે આ મંદિર લગભગ 45 ફૂટ ઉંચું છે અને મંદિરમાં સ્થાપિત માતા લક્ષ્મીની મૂર્તિ 4 ફૂટ ઉંચી અને 7 હજાર વર્ષ જૂની માનવામાં આવે છે કહેવાય છે કે માતાની મૂર્તિ લગભગ 7 હજાર વર્ષ જૂની છે શ્રી યંત્ર મંદિરની એક દીવાલ પર પથ્થર પર કોતરવામાં આવ્યું છે દેવીની મૂર્તિની પાછળ સિંહની પત્થરની મૂર્તિ દેવીનું વાહન છે.

By admin

Leave a Reply

Your email address will not be published.